Overwerk in de beveiliging (2026): wanneer telt het, mag je weigeren en wat krijg je betaald?

Een collega valt uit, de aflossing komt niet opdagen, de planner belt op je vrije dag. Extra uren horen bij het vak. Maar wanneer heten die uren officieel overwerk, wat mag je werkgever van je vragen en wat moet er op je loonstrook staan? De cao Particuliere Beveiliging regelt dat in een reeks artikelen over begrippen, roosters, grenzen en betaling. Dit artikel zet ze naast elkaar, met de Arbeidstijdenwet en de Wet minimumloon erbij.

Twee onderwerpen staan elders. De percentages van de avond-, nacht- en weekendtoeslag vind je in het overzicht van de toeslagen in de beveiliging. Alles over meeruren als parttimer en het ophogen van je contract staat in parttime beveiliger. Hier gaat het om de regels rond overwerk zelf.

Overwerk in de beveiliging: de twee grenzen van 144 en 152 uur

De cao rekent niet per week of per maand, maar per loonperiode van vier weken. Werk je fulltime, dan is je arbeidsduur 144 uur per loonperiode, gemiddeld 36 uur per week (artikel 10). Vanaf daar werkt de cao met een trap van begrippen die allemaal in artikel 1 staan.

Let op: de cao telt voor je arbeidstijd niet alleen gewerkte uren mee, maar alle uren waarover je loon krijgt. Vakantie-uren, ziekte-uren, minuren en de uren van een verplichte opleiding tellen dus mee voor de grens van 152 uur (artikel 1, begrip arbeidstijd).

Werk je fulltime, dan zit er een zone van acht uur tussen je contract en de eerste overwerktoeslag. Tot 152 uur kan je werkgever je roosteren tegen het gewone uurloon, maar artikel 23 lid 1 zet daar sinds loonperiode 3 van 2023 een rem op. Meer dan 144 uur per loonperiode kan hij je niet verplichten; dat kan alleen als jij ermee instemt. De uren 145 tot en met 152 zijn daarmee meeruren waar je ja of nee tegen mag zeggen, en pas vanaf uur 153 komt er toeslag bij.

Artikel 23 lid 2b legt je werkgever daarbij een plicht op: hij moet overwerk tot het hoogst noodzakelijke beperken. Een planning die structureel op overwerk leunt, staat op gespannen voet met die afspraak. Hoe je rooster hoort te lopen, met tijdvakken, de donderdagregel en de acht vrije dagen per loonperiode, staat in je rooster in de beveiliging.

Mag je overwerk weigeren? Wat je werkgever wel en niet mag vragen

Het antwoord hangt af van waar je op dat moment staat in de loonperiode en hoe lang de dienst wordt. De cao kent geen algemeen recht om extra werk te weigeren, maar wel een reeks grenzen waar je werkgever niet overheen mag zonder jouw ja.

Weigeren is iets anders dan wegblijven. Zeg je nee tegen uren boven de 144, dan sta je in je recht. Een dienst die al in je rooster staat, laat je niet zomaar lopen. Artikel 17 van de cao noemt het onbeheerd achterlaten van een object dat je alleen beveiligt een dringende reden voor ontslag op staande voet. Een object dat je samen met anderen beveiligt, verlaat je ook niet zonder dringende reden. Wil je van een ingeroosterde dienst af, regel dat dan vooraf via dienst ruilen of via je planner.

De grens van 144 uur beschermt je tegen een verplichting, niet tegen een verzoek. Je werkgever mag het vragen en jij mag nee zeggen. Een goed werkgever laat dat nee niet meewegen in je beoordeling of je rooster (artikel 7:611 BW). Houd je antwoord bij de feiten: “ik zit deze loonperiode al op 144 uur” is een cao-argument dat je planner moet respecteren.

De harde grenzen: Arbeidstijdenwet tegenover cao

De Arbeidstijdenwet geeft de buitengrens die voor iedereen in Nederland geldt. De cao legt er voor beveiligers op bijna elk punt een strengere grens overheen. Instemming maakt bij de wettelijke maxima niets uit: dat is wet, daar kun je samen niet van afwijken.

De cao noemt bij “bijzondere omstandigheden” twee gevallen: een onverwachte, incidentele wijziging van omstandigheden, of werk dat door zijn aard incidenteel en voor korte tijd langere diensten vraagt. Een zieke collega op de avond zelf valt daar in de regel onder; een object dat elke week met te weinig mensen is bezet niet. Heb je twee banen, dan tellen de wettelijke normen over al je werk bij elkaar. Dat staat uitgelegd in het artikel over een tweede baan als beveiliger.

Uitloop van je dienst: als de aflossing niet komt

De meeste extra uren in de beveiliging ontstaan niet door een geplande extra dienst, maar doordat een dienst uitloopt. Daar gelden drie regels naast elkaar.

Ten eerste laat je een object dat je alleen beveiligt niet onbeheerd achter; de cao noemt dat een dringende reden voor ontslag op staande voet (artikel 17 lid 2b). Meld een uitgebleven aflossing daarom meteen bij je planner of meldkamer, want je werkgever moet voor aflossing zorgen. Langer dan 12 uur per dienst mag nooit; dat is de grens van de Arbeidstijdenwet. In een nachtdienst ligt die grens op 10 uur, en alleen bij uitzondering op 12 (artikel 5:8). Ten tweede valt uitloop buiten je gepubliceerde dienst, en over die tijd krijg je verschuivingstoeslag (artikel 43 lid 1). Voor uren boven de 10 in één dienst noemt de cao die toeslag nog eens apart (lid 3). Hoor je het pas op de dag zelf, dan is het tarief 20%. Heb je een oproepcontract, dan geldt de verschuivingstoeslag niet (artikel 22 lid 5). Ten derde geeft artikel 48 je recht op een maaltijdvergoeding van maximaal € 12,30, op declaratiebasis, zodra na aanvang blijkt dat je dienst minimaal twee uur langer wordt. Die vergoeding staat met de andere kostenvergoedingen in vergoedingen in de beveiliging.

Is uitloop dan overwerk? Niet automatisch. Uitloopuren zijn gewone arbeidstijd en tellen op bij je totaal van de loonperiode. Kom je door die uitloop in de loonperiode boven de 152 uur, dan zijn de uren daarboven overuren met 50% toeslag. Blijf je eronder, dan zijn het gewone uren of meeruren tegen je gewone uurloon, met de verschuivingstoeslag en eventueel de toeslag bijzondere uren erbij. Wat je in een lange nachtdienst het beste eet en wanneer je pauze hoort te vallen, staat in eten in de nachtdienst.

Wat krijg je betaald voor overwerk in de beveiliging?

Artikel 42 is een van de kortste artikelen van de cao: je krijgt een toeslag van 50% op je basisuurloon als je overwerkt. Artikel 44 bepaalt dat je werkgever elke toeslag apart berekent en apart op je loonstrook zet, en dat je de toeslagen ook over delen van een uur krijgt. De cao zegt nergens dat de overwerktoeslag in de plaats komt van de toeslag bijzondere uren. Omdat elke toeslag apart wordt berekend, krijg je ze naast elkaar: een overuur op zaterdag levert 50% plus 35% op, allebei over je basisuurloon. De percentages van 35% en 50% in de tabel zijn de weekend- en feestdagentoeslag uit het overzicht van de toeslagen in de beveiliging. Heb je een oproepcontract, dan krijg je op een feestdag 100% in plaats van 50% plus de toeslag bijzondere uren (artikel 41 lid 4).

Bedragen afgerond op hele centen. De bedragen zijn de startlonen per schaal uit de officiële loontabel per loonperiode 1 van 2026; met periodieken ligt je basisuurloon hoger en schuiven alle kolommen mee. Welke schaal bij jou hoort en hoeveel periodieken je hebt, lees je af met de schaalchecker voor beveiligers.

Rekenvoorbeeld: Sanne werkt 160 uur in een loonperiode

Sanne is objectbeveiliger in schaal 3 met een fulltime contract van 144 uur. Door twee zieke collega’s draait ze in een loonperiode 160 uur. Met de uren boven de 144 heeft ze zelf ingestemd (artikel 23 lid 1). Alle uren vallen op doordeweekse dagen tussen 07.00 en 18.00 uur, dus zonder toeslag bijzondere uren.

Zestien extra uren leveren hier € 347,40 bruto op. Vallen vier van de acht overuren op een zaterdag, dan komt daar nog 4 × € 6,08 weekendtoeslag bij en wordt het € 371,72. Had Sanne de zestien extra uren verdeeld over twee loonperioden, acht in elke periode, dan was ze in geen van beide boven de 152 uur gekomen. Alle zestien uren waren dan meeruren geweest tegen € 17,37, in totaal € 277,92. Spreiden scheelt een werkgever dus € 69,48. Kijk daarom eerst hoeveel uur je deze loonperiode al hebt voordat je ja zegt. Het basissalaris in de tabel is het officiële periodebedrag; het uurloon van € 17,37 is daarvan afgerond, dus 144 × € 17,37 komt een paar cent lager uit.

Uitbetaling: in geld, uiterlijk in de volgende loonperiode

Over wanneer en hoe overuren worden betaald, zegt de cao weinig, maar de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag zegt er wel iets over. Artikel 13a van die wet bepaalt dat uren boven je afgesproken arbeidsduur uiterlijk in de volgende betaalperiode worden uitbetaald. Compenseren in betaalde vrije tijd mag alleen als dat vooraf schriftelijk is afgesproken én de cao die mogelijkheid geeft. De cao Particuliere Beveiliging bevat zo’n regeling niet. Een afspraak in een personeelshandboek is daarvoor dus niet genoeg.

Verwar dat niet met het inhalen van minuren. Heb je in een eerdere loonperiode minder gewerkt dan je arbeidsduur, dan zijn die minuren al betaald. Je werkgever mag ze je later laten inhalen zonder opnieuw te betalen (artikel 24 lid 2). Dat is geen tijd-voor-tijd maar het rechtzetten van een voorschot. Het maximum is 24 minuren per loonperiode en een saldo van 40 minuren in totaal. Wat er met dat saldo mag gebeuren bij je loon, staat in loon inhouden in de beveiliging.

Op je loonstrook hoort de overwerktoeslag apart te staan (artikel 44 lid 1 en bijlage 1 van de cao). Zie je alleen een totaalbedrag “extra uren”, vraag dan een specificatie. Hoe je de hele strook regel voor regel nakijkt, staat in je loonstrook als beveiliger.

Parttime, oproepkracht en 55-plus: dezelfde grenzen voor overwerk

De grens van 152 uur geldt in de cao voor iedereen, ook bij een kleiner contract. Werk je parttime, dan zijn alle uren tussen je contract en 152 uur meeruren zonder overwerktoeslag. Of die gelijke grens standhoudt, welk contractmodel je hebt en hoe je structurele meeruren in je contract vastlegt, lees je in parttime beveiliger.

Voor een oproepcontract gelden dezelfde grenzen: boven 144 uur werk je alleen als je wilt, en boven 152 uur krijg je overwerktoeslag. Verschuivingstoeslag krijg je als oproepkracht niet (artikel 22 lid 5).

Ben je 55 jaar of ouder, dan mag je werkgever je niet verplichten tot meer dan 8 uur per dag en 36 uur per week (artikel 73 lid 1b). Een vooraf vastgestelde vrije dag is voor jou beschermd (lid 1c), en vanaf 60 jaar kun je nachtdiensten schriftelijk weigeren (lid 2). Doe je mee aan de 80-90-100-regeling, dan zijn overwerk en meerwerk alleen in uitzonderlijke gevallen toegestaan (artikel 72 lid 8). Dat zijn geen overwerkregels in strikte zin, maar in de praktijk zijn het de artikelen waarmee oudere beveiligers extra diensten afhouden.

Structureel overwerk in de beveiliging: vakantiebijslag, afbouw, ziekte en pensioen

Wie in minimaal 10 van de 13 loonperioden bij dezelfde werkgever overwerkt, heeft volgens artikel 1 structureel overwerk. Dat begrip telt op twee plekken: je vakantiebijslag en de afbouwregeling. Voor je loon tijdens ziekte, je eindejaarsuitkering en je pensioen maakt het verder uit hoeveel extra uren je maakt en of het meeruren of overuren zijn.

Controleer vooral de eerste rij. Een beveiliger die het hele jaar acht overuren per loonperiode draait, verdient daarmee 13 × € 208,44 = € 2.709,72 bruto, en heeft over dat bedrag nog eens € 216,78 vakantiebijslag tegoed. Staat op je jaaropgaaf alleen vakantiebijslag over je basissalaris, dan is dat een vraag voor je salarisadministratie. Overwerkloon is gewoon loon; wat je er netto van overhoudt, hangt af van je totale jaarinkomen en reken je na in netto salaris van een beveiliger. Hoe je pensioenopbouw precies werkt, staat in pensioen in de beveiliging.

Overwerk na 27 december 2026: wat blijft staan

De huidige cao loopt tot en met 27 december 2026. De grens van 152 uur, de toeslag van 50% en de verplichtingsgrens van 144 uur zijn cao-afspraken. De Arbeidstijdenwet en artikel 13a van de Wet minimumloon zijn wet en blijven hoe dan ook gelden. Zolang er geen nieuwe cao is, blijven de oude afspraken meestal doorwerken via je arbeidsovereenkomst, waarin bijna altijd staat dat de cao van toepassing is. Wat er precies verandert zodra er een nieuwe cao ligt, houden we bij in de nieuwe cao beveiliging.

Veelgestelde vragen over overwerk in de beveiliging